Kotatsu TV
Shares

Tag Archives for " film "

Camera Japan Festival 2017 in Rotterdam

Shares

Afgelopen week vond in het Lantaren Venster in Rotterdam het eerste deel van Camera Japan Festival 2017 plaats. Het is een filmfestival dat volledig in het teken staat van de Japanse cinema, en met name hedendaagse films. Dit jaar draait het evenement rond het thema ‘Kyushu’, het in het zuidwesten gelegen grote eiland van Japan. Een aantal films die op het programma staan werden daar opgenomen.

Camera Japan vertoont uitsluitend films die hun Nederlands debuut maken, hoewel enkele daarvan ook hier hun Europese debuut maken. Eén van deze films is ‘Noise’ (2016) van MATSUMOTO Yusaku, welke ik later zal behandelen. In deze blog zal ik schrijven hoe ik het afgelopen weekend heb ervaren tijdens Camera Japan.

Host

Ik heb het afgelopen weekend als Host gewerkt voor Camera Japan Festival in Rotterdam. Het houdt in dat ik verantwoordelijk ben voor het ontvangen en vergezellen van belangrijke gasten die naar het evenement komen. Deze zijn onder meer de mensen die de films komen presenteren – regisseurs, producenten en acteurs, maar ook mensen die in de film- of televisie-industrie werken en die Japan als werkgebied hebben. Ik heb dit weekend de kans gehad om een delegatie van de film Noise te mogen hosten, alsmede documentairemaker Ian Thomas Ash uit de Verenigde Staten.

‘Noise’

Noise is een film uit 2016, en het is de eerste grote film van MATSUMOTO Yusaku (geb. 1992). Het is een biografische dramafilm, zoals de regisseur dit zelf noemt, dat in verband staat met de Akihabara-moordaanslag van 2008. Hierbij reed een verwarde man op klaarlichte dag met een vrachtauto in op het publiek, waarna hij vervolgens willekeurig mensen begon neer te steken. Zeven mensen vonden de dood, en tien anderen raakten gewond.

De regisseur werd voor deze film geïnspireerd door de zelfmoord van een jeugdvriend. Deze zelfmoord wordt in verband gebracht met de moordaanslag in Akihabara. De film volgt een aantal personen die allemaal “slachtoffers” zijn, en die voor moeilijke levenskeuzes staan – keuzes die hun levens voorgoed kunnen veranderen. Het is een intense en grimmige film die de kijker confronteert met de idem grimmige werkelijkheid van de moderne samenleving. Er is hoop, maar deze wordt gedurende de hele film onderdrukt.

Ik zal niet verklappen waar de film naar toe gaat. Het is aan de kijker om de film te interpreteren.

Noise’ bij Camera Japan

Voor regisseur MATSUMOTO Yūsaku en J-idol/actrice ANJŌ Urara is Camera Japan hun eerste stap in de internationale filmwereld, en tevens hun eerste reis naar het buitenland. Voor cameraman en acteur KISHI Kentarō is het minder spannend, maar nog steeds een eer om twee films te mogen promoten. Hij speelt namelijk ook in de film The Sower (2016), die ook op het programma stond.

De première van Noise werd goed bezocht: het trok bijna een volle zaal. Samen met nog een andere host hadden wij intensief geflyerd, in de hoop om genoeg mensen te lokken naar de première. Onze inspanning had uiteindelijk geen windeieren gelegd. Na de vertoning volgde een Q&A, waarbij kijkers vragen konden stellen aan de crew met betrekking tot de film. Na afloop volgde een informeel partijtje in het café en restaurant van het Lantaren Venster.

Deel 2: Amsterdam

In mijn volgende blog zal ik schrijven over mijn ervaringen bij Camera Japan in Amsterdam. Ik zal alleen als filmkijker gaan, en ik kijk ernaar uit om de film Close-Knit (2017) te mogen zien. Het is een belangrijke film dat in het teken staat van LGBTQ awareness in Japan. Hoewel er langzaam aan meer aandacht is voor de seksuele minderheden in Japan, bestaan er nog steeds (negatieve) vooroordelen met betrekking tot deze groep.

Tot dan!

Toshiro mifune deel 2 cover

Toshirō Mifune: de laatste samoerai (deel 2)

Shares

Toshirō Mifune: de laatste samoerai (deel 2)

In mijn vorige blog schreef ik over de ‘jidaigeki’, de historische periodefilm. Daarnaast besprak ik de veranderde maatschappelijke situatie na de Tweede Wereldoorlog. Japan veranderde van een militaire dictatuur naar een constitutionele monarchie. De Japanse filmindustrie veranderde mee gedurende deze tijd. Hoewel het genre van jidaigeki eerst onderhevig was aan het censuurbeleid van de Amerikaanse bezetting (1945-1952), kwam er geleidelijk meer bewegingsruimte om het genre nieuw leven in te blazen. Na 1950, en vooral na het einde van de bezetting kwam de productie van de jidaigeki op volle gang. Dit was het ‘gouden tijdperk’ van de Japanse cinema, en voor Toshirō Mifune was dit moment beslissend voor zijn gehele filmcarrière.

Mifune begon zijn acteercarrière in de gendaigeki of “hedendaagse” film. Hij had een kleine rol als een lage samoerai in Life of Oharu (1952) van Kenji Mizoguchi (1898-1956), maar dit trok nog weinig aandacht. Hij werd pas “die ene samoerai” toen hij internationaal doorbrak in de klassieker Seven Samurai (1954). Zijn meest gedenkwaardige rol was echter die van Miyamoto Musashi (1584-1645) in de zogenaamde Samurai Trilogy (1954-1956) van Hiroshi Inagaki (1905-1980). In Throne of Blood (1957) laat Mifune zich van zijn meest dramatische kant zien.

Sanjūrō, de Japanse “cowboy”toshiro mifune deel 2-2

Eerder schreef ik over Kurosawa’s komische jidaigeki. Dit was een parodie op het oorspronkelijke genre. Voor de film Yojinbo (1961) werd Mifune gecast als Sanjūrō, een uiterst eigenzinnige rōnin die in eerste instantie niets moet hebben van andere mensen. Uiteindelijk zal hij toch bijdraaien om hen te redden.

Rōnin

Rōnin, de samoerai zonder meester (letterlijk “zwevend persoon”), waren in de ogen van de samoerai “eerloze” samoerai. Zij waren lager in aanzien dan zelfs de laagste samoerai. In plaats van seppuku of rituele zelfmoord te plegen, kozen zij ervoor om “vuil” werk te doen om zichzelf te kunnen onderhouden. In de meeste gevallen kleefde er bloed aan hun handen. Vanwege hun superieure vaardigheden in de zwaardvechtkunst werden zij als yōjinbō (lijfwacht) ingehuurd door machtige yakuza, die regelmatig hun tegenstanders en vijanden lieten omleggen.

De anti-rōnin

In Yojinbo is Sanjūrō de anti-rōnin: hij vecht tégen de yakuza. Het vervolg Sanjuro (1962) is veel luchtiger, waarin de humor meer naar voren komt. In deze film moet Sanjūrō een groepje onervaren samoerai en twee vrouwen uit hun clan beschermen tegen corrupte samoerai. Dit gaat moeizaam, als de vrouwen hem steeds belachelijk maken, en de onervaren samoerai hunzelf steeds in gevaar brengen.

Mifune als rolmodel voor Clint EastwoodToshiro mifune deel 2-1

Yojinbo was voor Sergio Leone (1929-1989) het model voor zijn eerste film uit de zogenaamde Dollars-films, A Fistful of Dollars (1964), met daarin Clint Eastwood in de hoofdrol. Het is een bijna exacte kopie van Yojinbo, en het verhaal speelt zich af in het Amerikaanse wilde westen. Eastwoods personage vertoont veel gelijkenissen met Sanjūrō: hij is eenling, hij is zeer bedreven met zijn wapen en bemoeit zich aanvankelijk met zijn eigen zaken. Leone pleegde plagiaat met de film, maar na een rechtszaak werd erkend dat de Toho Studios de auteursrechten bezaten. Ondanks dit alles werd A Fistful of Dollars een cultfilm, en Clint Eastwood een cultfiguur. Hij werd de typerende Hollywood-(actie)held. Maar aan wie is deze cultstatus toch te danken?

In mijn volgende blog: de breuk met Kurosawa (1965) en uitwisselingen met westerse filmmakers.

toshiro mifune - omslag

Toshirō Mifune: de laatste samoerai (deel 1)

Shares

Toshirō Mifune: de laatste samoerai (deel 1)toshiro mifune -2

In februari dit jaar ging de bio-documentaire ‘Mifune: The Last Samurai’ in Nederland in première. De documentaire vertelt over het leven van Japans meest legendarische acteur, Toshirō Mifune (1920-1997). Het is twintig jaar geleden dat de charismatische acteur overleed. De documentaire is een eerbetoon aan zijn leven en werk, gezien hij tot op heden veel mensen wereldwijd – acteurs en regisseurs – heeft geïnspireerd. Als eerbetoon aan zijn geweldige persoon zal ik een reeks blogs aan hem wijden.

Mifune en Kurosawa

Toshirō Mifune en Akira Kurosawa (1908-1998) zijn twee namen die iedere filmliefhebber hoort te kennen. Bijna iedereen kent Akira Kurosawa van historische periodefilms (jidaigeki) als Rashōmon (1950), Seven Samurai (1954) en Ran (1985). Maar hij regisseerde ook ‘hedendaagse’ films (gendaigeki) zoals Stray Dog (1948), Scandal (1950), The Idiot (1951), en High and Low (1963) om een aantal te noemen. Mifune speelde regelmatig in Kurosawa’s naoorlogse films. In de genoemde films speelde hij een onervaren rechercheur, een kunstenaar, een rijke playboy of een rijke zakenman die wordt afgeperst. Mifune was een zeer veelzijdige acteur, maar iedereen kent hem als de samoerai. Na de film Seven Samurai (1954) was dit beeld niet meer weg te denken.

De samoeraifilm

De jidaigeki is een genre die tijdens de Shōwa-periode (1925-1988) erg populair was, met name tijdens de vroege Shōwa-periode tot en met 1945. Dit was een periode van nationalisme, kolonialisme en oorlog. De jidaigeki versterkte het militarisme vanwege het verheerlijken van de samoerai – de historische Japanse krijgersklasse. Gedurende de Amerikaanse bezetting na de oorlog (1945-1952) kwam er een tijdelijk verbod op de genre, omdat deze werd gezien als oorlogspropaganda.

Tijdens de Amerikaanse bezetting werd de jidaigeki onder curatele gesteld. De Amerikaanse censuur legde een verbod op de jidaigeki uit de vroege Shōwa, en eiste van filmmakers dat zij nog alleen films maakten die nadruk legden op democratie en verdraagzaamheid. Dit was het voornaamste doel van de bezetting: om van Japan een vredig en democratisch land te maken. De naoorlogse jidaigeki mocht onder andere geen geweld of andere ondemocratische elementen vertonen. Geweld was alleen toegestaan wanneer dit een goede aanleiding had, zoals een strijd voor vrijheid en gerechtigheid. De Amerikaanse filmcensuur hield de Japanse filmindustrie daarom nauwlettend in de gaten.

Pas in 1950 werden de censuurregels versoepeld, waarna de productie van de chanbara eiga of “zwaardvechtfilms” – een subgenre van de jidaigeki – voorzichtig op gang kwam. Pas na de bezetting ontstond er een sterke toename in de productie van dit soort films.

Mifune als samoeraitoshiro mifune -1

Mifune staat vooral bekend om zijn rollen als samoerai. Zijn verschijning, charisma en ongeëvenaarde uitdrukkingsvermogen maakten hem de ideale acteur om dit culturele icoon te vertolken. Hij speelde vaak temperamentvolle samoerai, maar in latere films speelde hij hogere samoerai die uitstraalden in autoriteit en wijsheid. Wat Mifune onderscheidde van andere acteurs binnen de genre was zijn lage, intimiderende stem en zijn zelfspot. Dit was de aanleiding voor Akira Kurosawa om komische jidaigeki te maken. De films Yojinbo (1961) en Sanjuro (1962) zijn hier voorbeelden van. De films zijn een parodie op de bestaande jidaigeki, en het hoofdpersonage Sanjūrō – gespeeld door Mifune – bedrijft de spot met de samoerai als klasse.

In mijn volgende blog zal ik verder ingaan op de film Yojinbo en het personage Sanjūrō, en waarom de film en personage belangrijk zo belangrijk is geweest voor de (westerse) cinema.

Stay tuned!